وقتی نمیدونی چرا خستهای
تا حالا شده وسط یه روز شلوغ، همهچیز سر جاش باشه ولی تو یه حس مبهمِ خستگی یا بیجهتی داشته باشی؟ انگار همهچی داره پیش میره، ولی تو انگار جا موندی. نه فقط از پروژهها، از خودت. احساس میکنی یه جای کار خالیه ولی دقیقاً نمیدونی کجا. تمرکز نداری، انگیزه نصفهنیمهست و حتی نمیدونی قراره از این مسیر به چی برسی. این حالت اسم داره: ناهمواری ذهنی Existential Uncertainty.
ذهن بدون نقشه، آشفته میمونه
این احساس، یه چیز گذرا یا فقط خستگی نیست. پشتش یه ریشه عمیق روانیه: ذهن ما نیاز داره بدونه برای چی داره تلاش میکنه. توی روانشناسی بهش میگن "نیاز به معنا" یا Meaning. ویکتور فرانکل، روانپزشک اتریشی، میگه انسان وقتی معنا پیدا نمیکنه، دچار پوچی، بیهدفی و آشفتگی میشه، حتی وسط موفقیت یا فعالیت زیاد.
از اون طرف، توی مدلهای جدید روانشناسی پروژهمحور، نشون داده شده که آدمها وقتی توی پروژهای نقش شفاف ندارن یا نمیدونن کارشون به چی ختم میشه، ذهنشون درگیر بلاتکلیفی دائمی میشه. مخصوصاً توی محیطهایی مثل فضای کاری سیال یا پروژههای فریلنسری که هویت شغلی مشخصی ندارن، این ناهمواری پررنگتر میشه.
معنا بساز، وضوح برمیگرده
برای عبور از این آشفتگی، باید ذهنمون رو کمک کنیم معنا بسازه. چارچوب "Meaning-Making" به ما یاد میده چطور تجربههامون رو تفسیر کنیم تا معنای شخصی پیدا کنن. یعنی بهجای اینکه منتظر معنا باشیم، خودمون معنای مسیرمون رو شکل بدیم.
تمرینی برای روزهای آشفته:
هر شب، فقط پنج دقیقه، این سه سوال رو برای خودت بنویس:
امروز کدوم لحظه برام معنا داشت؟ چرا؟
چه کاری انجام دادم که به کسی یا چیزی کمک کرد؟
فردا میخوام توی چی حس معنا بیشتری داشته باشم؟
این تمرین باعث میشه ذهن، مسیر روزانه رو به چیزی بزرگتر از چکلیست تبدیل کنه. و کمکم، اون حس آشفتگی جاشو به وضوح ذهنی میده.
جمعبندی – معنا، آنتیدوت آشفتگی
لازم نیست همیشه جواب قطعی داشته باشیم. گاهی فقط دونستن اینکه این حس آشفته طبیعیه و راهی برای عبور ازش هست، کافیه. توی مسیر شغلی، روزهایی هست که همهچیز داریم جز حس جهت. ولی با تمرین دیدن معنا، حتی توی سادهترین کارها، دوباره صدای درونمون رو پیدا میکنیم. توی صف خرید، توی جلسه تیم، یا وقتی داریم پنجره رو باز میکنیم تا یه نفس عمیق بکشیم.
هموار، فقط فضای کار نیست
هموار فقط یه میز یا اینترنت خوب نیست. اینجا جاییه برای ساختن مهارتهایی که کمتر دربارهشون حرف زده میشه: معنا، وضوح ذهنی، سلامت روان. ما تو هموار با برنامهها، محتوا و همراهی انسانی، کمک میکنیم ناهمواریهای ذهنی کمتر بشن. چون برای پیشرفت شغلی، اول باید توی ذهنمون راه باز کنیم.
